Header Ads

ఓరుగల్లు ఇలవేల్పు... పద్మాక్షీ అమ్మవారు

ఓరుగల్లు ఇలవేల్పు... పద్మాక్షీ అమ్మవారు

ఓరుగల్లు ఇలవేల్పు... పద్మాక్షీ అమ్మవారు
సిద్ధులకు మోక్షాన్ని ప్రసాదించడానికి ఈశ్వరుడు అవతరించిన ప్రాంతమే పద్మాక్షీ ఆలయం. పూర్వం ఇక్కడ సిద్ధులు మోక్ష సాధనకై ఈశ్వరుడికోసం తపస్సు చేశారు. శివుడు ప్రత్యక్షమై, శక్తి లేనిదే మోక్షంలేదని, ఆవిడకోసం తపస్సు చెయ్యమని చెప్పగా మునులు అలాగే చేశారు. శక్తి ప్రత్యక్షమై తన పాదాల దగ్గర ఈశ్వరుడు వుంటే అలాగే సిద్ధుల అభీష్టం మేరకు అక్కడ వెలుస్తానన్నది. ఈశ్వరుడు దానికి ఒప్పుకుని కొండ దిగువను సిద్ధేశ్వరస్వామిగా వెలిశాడు. అమ్మవారు కొండపైన చిన్న గుహలో పద్మాక్షీదేవిగా వెలిసింది. ఆ చిన్న గుహనే గర్భాలయంగా మలిచారు. ఆ చారిత్రక ఆలయమే
పద్మాక్షీ దేవాలయం.
కాకతీయ వంశానికి ‘కాకతీయులు’ అనే పేరుకూడా అమ్మవారే పెట్టిందట. 5వ శతాబ్దంలో కాకతీయ రాజుకి ఖడ్గాన్నిచ్చి, ఆ ఖడ్గం ఆయన దగ్గరున్నంతమటుకూ విజయం లభిస్తుందని ఆశీర్వదించింది. కాకతీయ రాజులలో జైనమతావలంబులున్నారు. అందుకే కొన్ని జైన శిల్పాలను కూడా కొండమీద చూడవచ్చు.ఇదిలావుండగా కాకతీయ సామ్రాజ్య అవతరణకు చాలా ఏళ్లకు ముందే గుట్టపై పద్మాక్షి ఆలయం ఉందని చారిత్రక ఆధారాలు చెబుతున్నాయి.పద్మాక్షీ అమ్మవారు ఓరుగల్లువాసుల ఇలవేల్పు. కొండముందు కాకతీయులకాలంనాటి చెరువు. ఈ చెరువులో బతుకమ్మల నిమజ్జనం చాలా వైభవంగా జరుగుతుంది.
పాదముద్రలు ఎవరివి?!
పద్మాక్షి ఆలయం అందరికి తెలిసిందే... అయితే ఆ గుట్టపై ఉన్న పాదముద్రలకు గు రించి తెలిసింది చాలా తక్కువ మందికే... గుట్ట పైన సమతల ప్రదేశంలో పాదముద్రలు స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి. కాకతీయ సామ్రాజ్య అవతరణకు చాలా సంవత్సరాలకు ముందుగానే హన్మకొండను ఆనుకొని ఉన్న గుట్టపై పద్మాక్షి ఆలయం ఉందని చారిత్రక ఆధారాలు చెబుతున్నాయి. చాళుక్య త్రిభువన మల్ల దేవుని కాలంలో క్రీశ 1117లో కాకతీయ రెండవ ప్రోలుని మంత్రి పెర్గడ బేతయ భార్య మెలమకు ఉగ్రవాడి ప్రాం తానికి చెందిన మహామండలేశ్వరుడు మేడరసుడు ఇచ్చిన భూదానంగా ఇక్కడి శాసనం తెలుపుతోంది. పద్మాక్షి ఆల య నిర్మాణానికి సంబంధించిన ఇతర అనేక కథలు ప్రచా రంలో ఉన్నాయి. ఎలాంటి కథలు ప్రచారంలో ఉన్నప్పటికీ కాకతీయ రాజ్య స్థాపనకంటే ముందుగానే పద్మాక్షి ఆలయం వెలసి ఉందన్న సత్యాన్ని అందరూ ఒప్పుకుంటారు.
ఎవరీ పద్మాక్షీ...
ఆలయ పరిసరాల్లో గల గుట్టలపై జైనులకు సంబంధించిన శిల్పాకృతులు వున్నాయి. అలాగే గుట్ట మీద ప్రత్యేకంగా పాదముద్రలు కూడా వున్నాయి. వీటికి సంబంధించిన చారిత్రక ఆధారాలు ఇప్పటి వరకు వెల్లడి కాలేదు. ప్రస్తుతం శైవ దేవతగా పూజలందు కుంటున్నప్పటికీ పద్మాక్షి నిస్సందేహంగా జైన దేవతేనని ప్రముఖ చరిత్రకాల ఉవాచ. కాకతీయ వంశ స్థాపకుడైన మాధవ వర్మ పద్మాక్షి దేవత అనుగ్రహం వల్ల గొప్ప సైన్యాన్ని సంపాదించినట్లు సిద్ధేశ్వర చరిత్ర వివరిస్తున్నది.
అభివృద్ధి అంతంతమాత్రమే...
వరంగల్‌ జిల్లాలోని ఇతర పురాతన ఆలయాలతో పోల్చుకుంటే... పద్మాక్షీ దేవాలయం అభివృద్ధికి ఆమడదూరంలో ఉందనే చెప్పాలి. బతుకమ్మ పండుగ వస్తే తప్ప పాలకులకు పద్మాక్షీ అమ్మవారు గుర్తుకురారు. ఇంతటి చారిత్రక ఆలయంలో తాగునీటి సౌకర్యం లేకపోవడం ఈ ఆలయం పట్ల సర్కారు నిర్లక్ష్య వైఖరి స్పష్టం అవుతోంది. గుట్ట పైకి వెళ్ళడానికి సీసీ రోడ్డు వేయాలన్న డిమాండ్‌ ఆచరణకు నోచుకోలేదు. గుండం ఇప్పటికే మురికి కూపంగా మారిపోయింది. బతుకమ్మ, వినాయక విగ్రహాల నిమజ్జనాల వల్ల పూడిక పేరుకు పోతోంది. ఈ పండుగల అనంతరం పూడిక తీయడం వల్ల మరిన్ని సంవత్సరాలు ఈ పండుగల నిర్వహణకు అవకాశ ముంటుంది. లేదంటే కొద్ది సంవత్సరాల్లోనే పూడికతతో నిండిపోయి ఏ నిమజ్జనాలకు పనికి రాకుండా పోయే అవకాశాలు ఉన్నాయి. ఆ పక్కనే ఉన్న కోనేరు కూలి పోయి శిథిలావస్థలో ఉంది. దాని పునరుద్దరణ చేపట్టాల్సిన అవసరం ఉంది. కనీస వసతులు కల్పిస్తే సంఖ్య పెరిగే అవకాశముంటుంది. గుట్ట పైన ఇతర విగ్రహాలు, వింతలు, విశేషాలు తెలుసుకోవలసిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది. అత్యంత ప్రాచీనమెన ఈ ఆలయాన్ని పరిరక్షించుకోవలసిన అవసరం ఓరుగల్లు ప్రజల పై ఉంది.
ఎలా వెళ్లాలి?
హన్మకొండ కొత్త బస్టాండు ముందునుంచి కొంత దూరం వెళ్తే కుడివైపు చిన్న ఆంజనేయస్వామి ఆలయం వస్తుంది. అక్కడ కుడివైపు తిరిగి కొంతదూరం వెళ్ళాక కుడివైపున చిన్న కొండమీద ఆలయం కనబడుతుంది. ఆలయం చేరుకోవటానికి కుడివైపు చిన్న మట్టిరోడ్డులో కొంత దూరం వెళ్ళాలి. తోవలో చెరువు కనబడుతుంది.గుట్టపై ఉన్న పాదముద్రలకు గురించి తెలిసింది చాలా తక్కు వ మందికే... గుట్ట పైన సమత ల ప్రదేశంలో పాదముద్రలు స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి. కాక తీయ సామ్రాజ్య అవతరణకు చాలా సంవత్సరాలకు ముందు గానే హన్మకొండను ఆనుకొని ఉన్న గుట్టపై పద్మాక్షి ఆలయం ఉందని చారిత్రక ఆధారాలు చెబుతున్నాయి.